آیا با نوعی آپارتاید جنسیتی در استخدام کتابداران روبرو هستیم؟

اواخر بهمن ۱۳۸۹ با  گروهی جدید از ورودیهای کتابداری را به دانشگاه تهران روبرو شدم. اینبار چون ورودیهای سال قبل نسبت دانشجویان دختر به دانشجویان پسر بیست به یک بود.  البته در این دوره  من با دو خواهر دوقلو آشنا شدم که هردو در یک رشته قبول شده بودند. در مراسم شروع دوره  یا باصطلاح commencement، من بیشتر نگران آینده شغلی این دانشجویان بودم.

دانشگاه تهران قریب ۴ سال است که برنامه آموزشی خود در رشته کتابداری و اطلاع رسانی را بازارمدارتر نموده است. پروژه ها و کار ورزیهای دانشجویان ناظر به بالاتر بردن رقابت پذیری آنان در بازار کار است.  حتی علیرغم سونامی وبسنجی و علم سنجی، پایان نامه ها بیش از پیش به سمت مسائل کاربردی سوق داده شده اند. با این همه، هنوز من شاهد هستم که در آگهی های استخدامی، بیشتر طالب کتابداران مرد هستند تا زن.  این مسئله در مورد بخش خصوصی با اندکی مداخله و مذاکره (با کمی چاشنی گفتمان بازاری) قابل حل است و در نهایت بخش خصوصی ،شان کاری خود را دارد که کاسب حبیب ا… است. اما در مورد سازمانهای عمومی و دولتی و حتی سازمانهای باصطلاح ان.جی.او که بعضا با کمکهای دولتی سرپا هستند، این قضیه استخدام فقط مرد چه صیغه ای است ا…الاعلم.

اگر برخی از اصحاب و متولیان رشته این حقیر را متهم به سکولاریسم و یا مسیرالوکس  نکنند این نوع گزینشی عمل کردن بر خلاف نص قانون اساسی در این قلمرو است. بر اساس مقدمه قانون اساسی در مورد زنان :  در ایجاد بنیادهای اجتماعی اسلامی، نیروهای انسانی که تاکنون در خدمت استثمار همه جانبه خارجی بودند هویت اصلی و حقوق انسانی خود را باز می یابند و در این بازیابی اصلی طبیعی است که زنان به دلیل ستم بیشتری که تا کنون از نظام طاغوتی متحمل شده‌اند استیفای حقوق آنان بیشتر خواهد بود.

خانواده واحد بنیادین جامعه و کانون اصلی رشد و تعالی انسان است و توافق عقیدتی و آرمانی در تشکیل خانواده که زمینه ساز اصلی حرکت تکاملی و رشد یابنده انسان است اصل اساسی بوده و فراهم کردن امکانات جهت نیل به این مقصود از وظایف حکومت اسلامی است، زن در چنین برداشتی از واحد خانواده ،از حالت (شیئی بودن) و یا(ابزار کار بودن) در خدمت اشاعه مصرف زدگی و استثمار،  خارج شده و ضمن باز یافتن وظیفه خطیر و پر ارج مادری در پرورش انسانهای مکتبی پیش آهنگ و خود همرزم مردان در میدان های فعال حیات می باشد و در نتیجه پذیرای مسئولیتی خطیرتر و در دیدگاه اسلامی برخوردار از ارزش و کرامتی والاتر خواهد بود.

در بند نهم اصل سوم قانون اساسی در رابطه با وظائف دولت در جمهوری اسلامی باز آمده است که:  – رفع تبعیضات‏ ناروا و ایجاد امکانات‏ عادلانه‏ برای‏ همه‏، در تمام‏ زمینه‏ های‏ مادی‏ و معنوی‏.

حال این حقیر می خواهد بداند بهترین برخورد با نهادی فرضی که با بودجه عمومی اداره می شود و نعوذبا… در آگهی های استخدامی خودفقط می گوید مرد استخدام می کنیم  چیست؟ آیا نهاد فرضی مربوطه تبعیض ناروا را رافع شده یا امکانات عادلانه را ایجاد می کند؟

4 نظر برای مطلب “آیا با نوعی آپارتاید جنسیتی در استخدام کتابداران روبرو هستیم؟”

  1. همان دانشگاه تهران که قریب چهار سال از تحولش می گذرد، هر چند سال یک بار که ازمون استخدامی برگزار می کند (تا امروز دو سال و سه ماه از آخرین آزمون این دانشگاه می گذرد) برای استخدام در کتابخانه های وابسته فقط داوطلب مرد می پذیرد
    فقط دست خط مدیر کتابخانه است که می تواند این سد را بشکند و افتخار شرکت در این آزمون را نصیب جماعت اناث کند
    نهادهایی هم که شما صحبتشان را می کنید، فقط اوامر مافوق را اجرا می کنند
    من جمله نهاد فخیمه کتابخانه های عمومی کشور
    مثلا در آیین نامه تأسیس شرکت نمایه آمده که شرکت قرار است با نیروهای مرد راه اندازی شود
    و کارمندان خانم این مجموعه همیشه در معرض خطر اخراج قرار دارند
    گاهی هم استدلال های آبکی می شنویم از این قبیل که کارمند زن مرخصی زایمان و شیردهی و فلان و بهمان می خواهد

  2. این مطالب را که می خوانم باور نمی کنم نوشته خود خود استاد نقشینه باشد. واقعا باید احسنت گفت
    با آرزوی سالی خوش برای ایشان.

  3. با سلام
    چرا مدیران کتابخانه ها علاقمند به استخدام کارمند مرد می باشند تا زن؟
    جناب آقای دکتر اگر شما یک تحقیقی در این مورد بنمایید متوجه می شوید که علت چیست؟ حقوقی که مراکز برای کارمندان پرداخت می کنند یکسان است
    در عوض مردها می توانند کار سنگین انجام بدهند ولی زنها برای بردن سه کتاب نیاز به نیرو خدماتی دارند مردها هر شیفت را می توانند به کتابخانه بیاییند ولی زنها شوهرانشان اجازه نمی دهد مهد کودک بچه هایشان را نگه نمی دارد و مرخصی زایمان و مرخصی شیر دادن و … مردها نان آور خانواده اند و زنها کمک خرج شوهرانشان اگر خیلی لطف کنند و شما در کشورهای خارجی هم تحقیق بکنید متوجه می شوید که چرا مدیران خارجی به کارمندان زن بیست درصد کمتر از مردان حقوق پرداخت می کنند

  4. چه استدلالی
    این ها همه کشک است کتابدار عزیز
    آنچه باعث می شود که به دستور دولت چنین سیاستی در استخدام پیش گرفته شود، آستانه تحریک آقایان است که پایین است
    لطفا به شیوه های خاله زنکی متوسل نشوید که زن ضعیف است و شوهرش اجازه نمی دهد
    بنده اگر بنیه خوبی داشته باشم و مجرد باشم و شوهری نداشته باشم که اجازه ندهد و طبعا از مرخصی شیردهی و زایمان و غیره هم خبری نباشد و کمک خرج شوهر نداشته ام هم نباشم، مشکل استخدام بنده حل خواهد شد؟
    از شما بعید است جناب

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *